Những thách thức nào cho cuộc bầu cử nước Đức 2021

26/1/2021| 11:04

Đức sẽ chính thức tiến hành cuộc bầu Quốc hội thứ 20 vào ngày 26/9/2021. Tổng thống Đức Frank-Walter Steinmeier đã phê chuẩn thời điểm bầu cử cơ quan lập pháp theo đề xuất của Chính phủ với sự tham khảo các chính đảng và chính quyền 16 bang ở nước này.

Theo phóng viên TTXVN tại Đức, cuộc bầu cử ở Đức vào năm tới diễn ra trong bối cảnh Thủ tướng đương nhiệm Angela Merkel tuyên bố sẽ không ra ứng cử sau 4 nhiệm kỳ liên tiếp (từ 2005 đến 2021). Báo chí châu Âu coi cuộc bầu cử năm tới ở Đức sẽ là cuộc "siêu bầu cử," bởi không những sẽ bầu ra một Quốc hội mới mà còn mang tính quyết định trong việc chọn ra một vị thủ tướng kế nhiệm bà Merkel dẫn dắt nền kinh tế lớn nhất châu Âu cũng như giúp Liên minh châu Âu (EU) vượt qua những thách thức phía trước.

 Bên cạnh đó, trong năm tới cũng sẽ diễn ra 6 cuộc bầu cử nghị viện cấp bang và bầu cử địa phương ở 2 bang. Trên lý thuyết, cuộc bầu cử tới sẽ bầu ra 598 nghị sĩ quốc hội, song số nghị sĩ thực tế sẽ cao hơn đáng kể do hệ thống bầu cử tương đối phức tạp của Đức. Quốc hội hiện nay có 709 nghị sĩ. Người chiến thắng trong bầu cử Đức tháng 9 sẽ phải đưa Berlin và EU vượt cơn sóng dữ đến bến bờ mới, một kỷ nguyên hậu Brexit, vắng bà Angela Merkel.

 

Những thách thức nào cho cuộc bầu cử nước Đức 2021

Thủ tướng Đức Angela Merkel và các thành viên nội các tại phiên họp Quốc hội ở Berlin. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN

Theo Reuters, Đảng Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) của Đức tiến hành bầu chủ tịch mới, nhằm mục đích tập hợp đoàn kết đảng bảo thủ dưới một lãnh đạo mới, người mà CDU hy vọng có thể kế nhiệm bà Angela Merkel làm thủ tướng khi bà từ chức sau cuộc bầu cử liên bang vào tháng 9 tới.

Vai trò lãnh đạo của nền kinh tế lớn nhất Châu Âu trong thời đại hậu Merkel đang trong tình thế bấp bênh sau khi bà Merkel tuyên bố sẽ không tái tranh cử. Thủ tướng Angela Merkel đã trở thành nhà lãnh đạo nắm quyền lâu bậc nhất không chỉ ở Đức mà còn cả Châu Âu, sau khi nhậm chức vào năm 2005.

Lãnh đạo CDU mới sẽ được 1.001 đại biểu bầu ra tại hội nghị trực tuyến. Theo truyền thống, lãnh đạo CDU - mặc dù không phải lúc nào cũng vậy - thường là ứng cử viên thủ tướng của liên minh CDU với đảng chị em Liên minh Xã hội Cơ đốc giáo (CSU). Ông Armin Laschet, thành viên trung hữu của Nghị viện Đức, luật sư Friedrich Merz theo chủ nghĩa bảo thủ và chuyên gia chính sách đối ngoại Norbert Roettgen đang cạnh tranh cho vị trí lãnh đạo CDU.

Những thách thức nào cho cuộc bầu cử nước Đức 2021

Người được chọn liệu đã đủ?. (Nguồn: Getty Images) 

Tuy nhiên, các cuộc thăm dò cho thấy ông Markus Soeder, lãnh đạo CSU, mới là lựa chọn của cử tri. Một số nhà lập pháp CDU muốn Bộ trưởng Y tế năng động Jens Spahn ra tranh cử chức thủ tướng, mặc dù ông Spahn đã ủng hộ ông Laschet cho vị trí lãnh đạo đảng. Ba ứng cử viên CDU được cho là đều có lập trường tương phản với bà Merkel.

Ông Roettgen, 55 tuổi, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Quốc hội, muốn Đức có lập trường cứng rắn hơn với Nga và Trung Quốc. Ông Merz, 65 tuổi, đã nhắm vào chính sách của Ngân hàng Trung ương Châu Âu và ít ngoại giao hơn. Ông Laschet, 59 tuổi, phàn nàn rằng Berlin đã mất "quá nhiều thời gian để phản ứng" trước những lời kêu gọi của Pháp về cải cách Liên minh Châu Âu. Ông Roettgen đánh tiếng rằng, nếu được bầu làm lãnh đạo CDU, ông có thể hỗ trợ ông Soeder - thủ hiến Bavaria - tranh cử với tư cách là ứng cử viên thủ tướng cho liên minh của họ. Ông Soeder, 54 tuổi, luôn nhắc đi nhắc lại: "Vị trí của tôi là ở Bavaria.

Chuyên gia Carsten Nickel tại công ty tư vấn rủi ro chính trị Teneo cho biết, việc ông Soeder khéo léo hướng tới vùng trung tâm có thể khiến ông trở thành ứng cử viên lý tưởng. “Nhưng tất nhiên, những thách thức thực sự sẽ nảy sinh khi các yêu cầu tự do và bảo thủ xung đột với nhau” - ông Nickel nói thêm.

Cách đây hơn 15 năm, vào ngày 22.11.2005, sau cuộc tổng tuyển cử, bà Angela Merkel trở thành nữ thủ tướng đầu tiên của nước Đức. Khi đó, không một ai có thể ngờ rằng bà sẽ bền bỉ điều hành đất nước và vị chính khách xuất thân từ Đông Đức thực sự chinh phục cử tri.

Những thách thức nào cho cuộc bầu cử nước Đức 2021

Cuộc cạnh tranh ghế ở Quốc hội giữa CDU và SPD vẫn đang rất quyết liệt. (Nguồn: SWR.de) 

Tháng 9 tới, khi từ giã chính trường, bà Merkel sẽ có một kỷ lục lãnh đạo nước Đức lâu tương tự như thành tích của ông Helmut Kohl, vị cha đỡ đầu cho sự nghiệp chính trị của bà, người nắm quyền nước Đức từ năm 1982 - 1998. Không ít người tự hỏi liệu có quá sớm để thắc mắc về bầu cử Đức, diễn ra sau 8 tháng nữa? Thủ hiến bang Nordrhein-Westfalen (NRW) Armin Laschet chiến thắng trong cuộc bỏ phiếu nội bộ và trở thành Chủ tịch của Liên minh Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU).

Quan trọng hơn, nếu CDU tiếp tục giành ưu thế trong bầu cử cuối tháng 9/2021, nhiều khả năng ông Laschet sẽ thay bà Merkel trở thành Thủ tướng Đức. Tuy nhiên, nước Đức và Liên minh châu Âu (EU) đang đối mặt với nhiều thách thức.

Về đối nội, đầu tiên, ông Laschet cần vượt qua sự cạnh tranh trong liên minh cầm quyền, giữa các đảng phái chính trị. Đáng chú ý, đối thủ lớn của ông lại là Chủ tịch đảng chị em CSU, Markus Soder. Theo thăm dò dư luận, ông Soder thậm chí còn được cử tri mến mộ hơn ông Laschet vì chủ trương triển khai biện pháp hạn chế nghiêm ngặt để chặn dịch Covid-19.

Ở một nơi khác, hai chính đảng truyền thống là Dân chủ Xã hội Đức (SPD) và Dân chủ Tự do Đức (FDP), sau thất bại năm 2017, đã thay máu mạnh mẽ để trở lại. Trong khi đảng cực hữu Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) chưa thể thu hút thêm sự ủng hộ của công chúng, đảng Xanh và đảng Cánh tả cho thấy nỗ lực để trở thành phe đối lập đáng gờm.

Hơn nữa ngay cả khi chiến thắng, nhà lãnh đạo mới cần sớm có giải pháp kiểm soát dịch Covid-19 hiệu quả. Ngày 14/1, nước Đức đã ghi nhận số ca tử vong do Covid-19 trong ngày cao nhất kể từ đầu dịch với hơn 1.300 ca, số ca nhiễm mới là 22.313 ca, nâng tổng số ca nhiễm lên 1,97 triệu. Ngay cả khi vaccine được triển khai, dịch Covid-19 dự kiến vẫn diễn biến phức tạp vào năm 2021.

Những thách thức nào cho cuộc bầu cử nước Đức 2021

Thủ tướng Đức Angela Merkel (giữa) và các thành viên đảng CDU tại Berlin. Ảnh: AFP/TTXVN

Đặc biệt nhà lãnh đạo mới cần duy trì đà phục hồi kinh tế trong năm 2021. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Đức đã giảm tới 5% năm 2020, song dự kiến sẽ tăng trưởng 3,5% năm 2021. Quan trọng hơn, sự phục hồi của nền kinh tế hàng đầu có thể tạo động lực cho phần còn lại của EU.

Còn vấn đề người nhập cư cũng là điểm nóng, khi các buổi “điều trần đại sứ” của Berlin - là cách trả tiền cho các đại sứ quán nhằm thẩm vấn người tị nạn, xác định quốc tịch của họ để tiến hành trục xuất đã gây nhiều tranh cãi.

 Về đối ngoại, đó là bài toán dẫn dắt nước Đức nói chung và EU nói riêng vượt qua sóng gió mới. Đoàn kết nội khối đang bị thách thức, thể hiện rõ qua đàm phán trắc trở giữa các quốc gia thành viên EU về Brexit, ngân sách dài hạn và gói phục hồi kinh tế trước tác động của dịch Covid-19.

Quan trọng hơn, cùng với Pháp, Đức cần tiếp tục đóng vai trò định hình chính sách đối ngoại thống nhất của EU, đặc biệt là với các nước lớn. Lập trường của Washington dưới thời ông Joe Biden có thể khác, song Berlin là bên chủ động hơn. Hợp tác với Nga và Trung Quốc mang lại nhiều lợi ích cho các thành viên EU, trong đó có Đức, khiến trừng phạt của khối với hai nước này gây tranh cãi nhưng lại không có nhiều sức răn đe, thậm chí đôi lúc chẳng khác nào tự bắn vào chân mình.

Trong bối cảnh đó, cuộc bầu cử ngày 26/9 vì thế sẽ mang lại những cung bậc cảm xúc trái ngược nhau. Một bên là sự thảnh thơi của bà Angela Merkel, người sau 15 năm cầm quyền, giờ đã có thể dành nhiều thời gian hơn cho đam mê nấu ăn và làm bánh mận.

Bên còn lại là sự lo lắng của người Đức nói riêng và châu Âu nói chung về những bài toán khó nhằn trong kỷ nguyên hậu bà Merkel. Là đồng minh thân cận cùng lập trường gần với bà Merkel, Chủ tịch CDU Armin Laschet có thể là nhân vật mà người Đức và EU cần. Tuy nhiên từ nay đến ngày bầu cử vẫn còn nhiều yếu tố bất ngờ cùng nhiều điều thú vị có thể diễn ra và người dân cũng đặt kỳ vọng sẽ chọn ra được nhà lãnh đạo xuất sắc để đưa nước Đức phát triển lên một tầm cao mới./.

  Minh Tuệ (tổng hợp và bình luận)

 

 

 

 

Top